Nowe kompetencje RPP i walka z praktykami pseudomedycznymi

Nowe kompetencje RPP i walka z praktykami pseudomedycznymi

W 2025 roku planowane jest wejście w życie nowelizacji ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta, a także ustawy o systemie powiadamiania ratunkowego. Celem tych zmian jest zwiększenie skuteczności ochrony praw pacjentów oraz walka z praktykami pseudomedycznymi, które stanowią poważne zagrożenie dla zdrowia i życia obywateli. Rzecznik Praw Pacjenta (RPP) zyska nowe uprawnienia, które pozwolą na bardziej zdecydowane działania wobec podmiotów naruszających zbiorowe prawa pacjentów i prowadzących działalność medyczną niezgodną z aktualną wiedzą naukową.

Spis Treści

Walka z pseudomedycyną – nowe regulacje prawne

Nowelizacja ustawy przewiduje jednoznaczne określenie i zakazanie praktyk pseudomedycznych. Dotyczy to między innymi sytuacji, w których świadczenia zdrowotne udzielane są przez osoby niemające wykształcenia medycznego lub gdy stosowane są metody nieposiadające naukowego potwierdzenia skuteczności. Nowe przepisy obejmą również działalność medyczną prowadzoną bez wymaganych uprawnień oraz szerzenie dezinformacji medycznej, zwłaszcza w celu osiągnięcia korzyści finansowych. Tego typu praktyki, szczególnie jeśli prowadzą do rezygnacji pacjentów z leczenia opartego na naukowych dowodach, zostaną objęte surowszymi sankcjami, co ma na celu poprawę bezpieczeństwa pacjentów i ograniczenie wpływu pseudonauki na system opieki zdrowotnej.

Skuteczniejsze narzędzia prawne dla RPP

Aby zwiększyć skuteczność działań Rzecznika Praw Pacjenta, wprowadzone zostaną nowe instrumenty prawne, w tym:

Publiczne ostrzeżenia – RPP będzie miał prawo do wydawania oficjalnych komunikatów ostrzegających pacjentów przed placówkami i osobami stosującymi praktyki naruszające ich prawa.
Decyzje tymczasowe – RPP będzie mógł nakładać natychmiastowe zakazy stosowania szkodliwych praktyk do czasu zakończenia postępowania administracyjnego.
Zobowiązanie do usunięcia skutków nieprawidłowości – podmioty medyczne będą musiały nie tylko zaprzestać naruszania praw pacjentów, ale także zadośćuczynić za skutki swoich działań.

Te zmiany mają na celu zabezpieczenie pacjentów przed negatywnymi konsekwencjami działań nieuczciwych podmiotów medycznych oraz osób bez uprawnień, które oferują niesprawdzone metody leczenia.

Wysokie kary za naruszenie praw pacjentów

Zwiększenie skuteczności ochrony pacjentów wymaga również zaostrzenia sankcji wobec podmiotów łamiących prawo. Nowelizacja ustawy przewiduje możliwość nakładania kar finansowych już w decyzji uznającej praktyki za naruszające prawa pacjentów (bez konieczności prowadzenia długotrwałych postępowań dodatkowych). Poza tym podwyższenie maksymalnej wysokości kar pieniężnych – w przypadku poważnych naruszeń mogą one wynosić nawet 1 000 000 zł. Możliwość nałożenia kar na osoby zarządzające podmiotami medycznymi, jeśli dopuściły się one nieprawidłowości. Dzięki tym zmianom walka z nieuczciwymi praktykami ma stać się bardziej skuteczna, a podmioty naruszające prawo będą podlegały realnym konsekwencjom finansowym.

Przeciwdziałanie dezinformacji medycznej

Jednym z największych zagrożeń dla zdrowia publicznego jest szerzenie medycznej dezinformacji, zwłaszcza w internecie. W ostatnich latach liczba uchyleń od obowiązkowych szczepień ochronnych niemal się podwoiła, co pokazuje skalę wpływu fałszywych informacji na społeczeństwo. W ramach nowelizacji ustawy RPP otrzyma uprawnienia do prowadzenia postępowań wobec osób i podmiotów szerzących dezinformację medyczną w celu osiągnięcia korzyści finansowych. Wprowadzona zostanie możliwość nakładania sankcji na osoby promujące pseudomedyczne metody leczenia. Podmioty publikujące nieprawdziwe informacje będą mogły zostać zobowiązane do ich sprostowania. Te zmiany mają na celu ochronę społeczeństwa przed skutkami dezinformacji i promowania metod niezgodnych z aktualną wiedzą medyczną.

Krok w stronę lepszej ochrony pacjentów

Planowane zmiany w ustawie o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta to istotny krok w stronę poprawy bezpieczeństwa zdrowotnego obywateli. Dzięki nowym uprawnieniom RPP będzie mógł skuteczniej egzekwować przestrzeganie praw pacjentów, zwalczać pseudomedycynę oraz karać podmioty naruszające zbiorowe prawa pacjentów. Wzrost wysokości kar oraz możliwość szybkiego reagowania na szkodliwe praktyki to kluczowe elementy nowelizacji, które mają przyczynić się do zwiększenia jakości usług medycznych w Polsce oraz ochrony pacjentów przed nieuczciwymi podmiotami. Nowe regulacje mogą znacząco ograniczyć rozpowszechnianie pseudoterapii oraz poprawić dostęp pacjentów do rzetelnej, opartej na nauce opieki zdrowotnej.